سفارش تبلیغ

ثبت شرکت
صبا
دانش تا همراه بردباری نگردد، نتیجه ندهد . [امام علی علیه السلام]
یادداشتها و برداشتها
 
ایران وموقعیت آن:در ادبیات کهن ما(بریدهء از یک نوشته)

ایران وموقعیت آن:

کلمه "ایران" نخستین باردرقصیده رودکی دیده میشود (3):

                   زان می خوشبوی ساغری بستاند          یاد کند روی شهریار سجستان

                   شادی بوجعفراحمد بن محمد                آن مه آزادگان و مفخر ایران

ابوشکوربلخی شاعرقرن چهارم، شاه سامانی دربخارا را شه ایران خوانده است:

                       خداوند ما نوح فرخ نژاد            که برشهر ایران بگسترد داد

 درشاهنامه از پادشاهان ایران باستان  چهارسلسله ذکرشده است: پیشدادیان، کیانیان، اشکانیان و ساسانیان. وقایعی که راجع به دوسلسل?  پیشدادی وکیانی نقل شده تقریبا افسانه ویا  حقایقی تاریخی پنهان است، اما تاریخ اشکانیان درشاهنامه تا انداز? واقعی است ولی فقط چند اسم از سلاطین آن سلسله راشمرده وذکری ازوقایع مهم آنزمان نکرده است. آنچه مربوط بساسانیان است مطابق با تاریخ است، بدینمعنی که اسامی پادشاهان صحیح است ولی وقایع زندگی آنها  تا انداز? مخلوط به افسانه است (15).

 بنا به نوشته فردوسی درشاهنامه، درعهد زرتشت، ایران به چین باج میداده و زرتشت  شاه را برمیانگیزد که با چین وارد جنگ شود (16):

                چو چندی سرآمد بر این روزگار             خجسته شد آن اختــــر شهریـــار

                     که در دین ما این نباشد هژیـــر                         به شاه جـــهان گفت زردشت پیر

                که تو باژ بدهی به سالار چیـــــن            نه اندر خور آید به آیین و دیــــن

                نباشم بر این نیز همداستـــــــــان             که شاهان ما در گه باستـــــــان

                به ترکان ندادست کس باژوســـاو            به ایران نبودش همه توش و تاو

                پـذیرفت گشتاسپ گفتا که نیــــز             نفرمایــــــمش دادن از باژچیـــــــز

 فردوسی شهرهای ایران رادرضمن نامه پیران ره گودرزکشواد چنین آورده است (3) (دقت کنید، برعلاو? اینکه اکثریت مطلق این شهرها درقلمروافغانستان فعلی قراردارند، هیچیک از شهرهای ایران فعلی شامل این لست نیست!):

                ازایران به کوه اندر آید نخست          درغرچگان از بروبوم بست

                دگرتالقان شهر تا فاریاب                همیدون در بلخ تا  اندراب

                دگر پنجهیر و در بامیان                 سرمرز ایران و جای کیان

                دگرگوزگانان فرخنده جای              نهادست نامش جهان کدخدای

                دگرمولیان تا در بدخشان               همین است ازین پادشاهی نشان

                فروتردگر دشت آموی وزم             که با شهر ختلان برآید برم

                چه شگنان وزترمذ و ویسه گرد       بخارا و شهریکه هستش به گرد

                همیدون برو تا درسغد نیز             نجوید کس آن پادشاهی به نیز

                وزانسو که شد رستم گردسوز         سپارم بدو کشور نیمروز

                زکوه ز هامون بخوانم سپاه             سوی باختر برگشایم راه

                به پردازم این تا در هندوان             نداریم تاریک ازین پس روان

                زکشمیر و زکابل و قندهار              شما را بود آنهمه زین شمار

 اما مازندران، کرمان وزابل را شامل ایران نمیداند:

                بگویش که آمد به مازندران              به غارت ز ایران سپاه گران

                چودارا ازایران به کرمان رسید         دوبهرازبزرگان لشکرندید

                چو ازشهرزابل به ایران شوی           به نزدیک شاه دلیران شوی

در شهنامه، رستم یعنی جهان پهلوان و یلِ تاجبخش، ابرمرد کابلی - زابلی یا هندوآریایی است. او پسر(زال) فرمانروای زابل، نیمروز، هیرمند وسیستان است. مادرش (رودابه) دخترفرمان روای کابل میباشد. سهراب پسررستم است ومادرش (تهمینه) دختر پادشاه سمنگان است (7). گشتاسب پادشاه ایران میباشد وپایتخت ایران شهربلخ است. گشتاسب دین جدیدی راکه زردشت مُـعرف آنست بحیث دین رسمی کشورش میپذیرد. آتشکدهء مشهور زردشتی بنام "نوش آذر" نیزدربلخ قرار دارد. گشتاسب با کتایون، دخترقیصرروم ازدواج کرده است (7). فریدون پیش ازوفات، پادشاهی خود را بین سه فرزند خود – روم را به سلم، توران (قلمرو پهناور واقع در شمال دریای آمو) رابه توروایران (عمدتاً شامل بلخ، هرات، سیستان، هیرمند، نیمروز، بست، زابل، کابل و . . .) را به ایرج – تقسیم میکند (7):

                 نخســتین به سلم اندرون بنگرید         همه روم و خاور مر او را گزید

                 دگــــــــر تور را داد توران زمین       ورا کرد سالار ترکان و چــیــن

                 وزان پس چو نوبت به ایرج رسید      مر او را پدر شـــهر ایران گزید

پس "ایران شاهنامه" کشوریست که مرز شمالی آن را رود جیحون میسازد، درسمت جنوب تا سر زمین هند میرسد و دربرگیرند? شهرها و سرزمین هایی مانند بلخ، هری، سیستان، هیرمند، زابل، کابل و . . . بوده ... ونام امروزی این سرزمین افغانستان است (7) و تا انداز? زیادی با "آریانای یونان" مطابقت دارد.

کلمه ایران بیش از 1300 باردرشهنامه آمده است واگر نسبت ومنسوبها رانیز بآن بیفزاییم شمار آن بیشترمیگردد (3). فردوسی نخستین بارایران را درمقام ستایش محمود غزنوی بکارمیبرد:

                   به ایران و توران ورا بنده اند           به رای و به فرمان او زنده اند

                   به ایران همه خوبی ازداد اوست        کجا هست مردم همه یاد اوست

 و او را شهنشاه ایران و زابلستان میخواند:

                   شهنشاه ایران و زابلستان          زقنوج تا مرز کابلستان    

 فرخی سرزمین سلطان محمود را ایران ومردم آنرا ملت ایران خوانده است:

چه روزاست وعالی دولتست این دولت سلطان   که روزافزون بدوگشته ست ملک وملت ایران

 ازینکه کلمه ایران بیش ازیکی دوبار درآثار سعدی وحافظ بکارنرفته نیز قابل تامل است (3):

سعدی:         بگفت ای خداوند ایران وتور           که چشم بد از روزگار تو دور

                  اقلیم پارس راغم ازآسیب دهرنیست    تا برسرش بود چو تویی سایه خدا

                  یارب زباد فتنه نگهدار خاک پارس    چندانکه خاک را بود وباد را بقا

                  همانا که در پارس انشای من            چومشک است کم قیمت اندر ختن

حافظ:

      عراق وفارس گرفتی به شعرخوش حافظ       بیا که نوبت بغداد و وقت تبریز است

 سعدی وحافظ پادشاه فارس را پادشاه ایران نخوانده اند حال آنکه شعرای غزنوی، محمود و مسعود را پادشاه ایران مخاطب ساخته اند (3):

عنصری:

         دل نگهدار ای تن ازدردش که دل باید ترا       تا ثنای کد خدای خسرو ایران کنی

 فرخی:        سرشهریاران ایران زمین                    که ایران بدو گشت تازه جوان

                شیرنردرکشور ایران زمین                  ازنهیبش کرد نتواند زیان

                هیچ شه را درجهان آن زهره نیست        کوسخن راند زایران برزبان

                میرهمه میران پسرخسرو ایران             بواحمد بن محمد آن ابردرم بار

مسعود سعد سلمان:

 به هرشهری که بگذشتی به آن شهراین خبرده      که آمد براثراینک رکاب خسروایران

 سنایی:

آنکه تا چون دست موسی طبع را پرنورکرد        ملک ایران را چو هنگام تجلی طورکرد  

 ابوسعید ابی الخیر:

                درچین وختن نقش ونگارازتو برند      ایران همه فال روزگارازتو برند

                سیاوش نیم و زپریزادگان                  ازایرانم ازشهرآزادگان

 بعلاو? غزنویان، سلاله های غوری، آل کرت، تیموری، هوتکی و درانی در بسا موارد خود را پادشاهان ایران خوانده اند (3). صاحب چهارمقاله عروضی دروصف سلطان غورگوید: "چگونه پدری چون خداوند ملک، فخرالدوله والدین خسرو ایران  ملک الجبال اطال الله بقا و ادام الی المعالی ارتقا که اعظم پادشاه آن وقت است و افضل شهریاران عصر".

 مولف تاریخ وصاف درحق شمس الدین کرت ازسلاله های غوری آورده است (3): که مصداق این دعوی آن است که سالهاست که تا گوش جان وجان گوش به آوازه  جود مخدوم ملک اسلام شهریار ایران، خسرو بر و بحر شمس الحق والدین که روزگار امرونهی اورا رام باد وجریان افلاک مطابق مرام مشنف و مروج گشته ...

 درسال 818 قمری چون بنای قلعه دارالسلطنه هرات (حصار اختیارالدین) را گذاشتند برکتیبه کاشی آن قصیده ای نوشتند در مدح شاهرخ که این سه بیت ازآن است:

              ایا پادشاهی که بر روی دفتر             کلامی نیامد زمدح تو خوشتر

              شهنشه الغ بیگ وسلطان براهیم         که هستند شایسته تخت و افسر

              یکی رانشانده است برتخت توران      دگرکرده ازبهرش ایران مسخر

 وجیه نسفی محمد کرت را سالارایران خوانده:

     بسال شش صدوهفتاد و شش مه شعبان        قضا زمصحف دوران چو بنگریست بفال

     بنام صفدرایرانیان محمد کرت                 برآمد آیت الشمس کورت در حال

 سجع مهرمحمود هوتکی بدینقرار است:

        سکه زد ازمشرق ایران چو قرص آفتاب        شاه محمود جهانگیر سیادت انتساب

        دین حق را سکه برزر کرد ازحکم اله          عاقبت محمود باشد پادشاه دین پناه

 سجع مهردیگراو:   دولت سلطان حسین نابود شد               شاه ایران عاقبت محمود شد

 اشرف هوتکی پس ازپیروزی برترکان (1726 م) ... اسرای آنها را آزاد ساخته و سرانجام قرار داد صلحی امضا شد و شاه اشرف بعنوان "شاه ایران" وسلطان بعنوان "خلیفه مسلمانان" شناخته شدند وهم درقرارداد صلح مقررشد که مناطق تحت اشغال ترکیه به ایران بازگردانده شود.

 درسال 1726 م درعهد شاه اشرف موقعی که به ترغیب ملا زعفران کتیبه ای برمسجد اصفهان روی کاشی خشتی وبا خط نسخ نوشته شد، اشرف  شاه ایران خوانده شده است:

                 لقد امرالسلطان خاقان عصره         زصدیق است انوار صداقت  

                ومن فایق فی ایران عزجلاله         زفاروق است اسرار عدالت

                واشرف السلطان السلاطین اسمه     زذی النورین نور فیض ورحمت

 میرزا جعفر راهب طوسی درمورد احمدشاه درانی:

                  جهاندار احمد شه سرفراز       که درهای دلهاست بر وی فراز

                  خداوند دولت بر ایرانیان         در درج اقبال درانیان

 احمدشاه درانی درفرمان تاریخی 16 شوال 1167 (1753 م) که درنشریه فرهنگ ایرانزمین چاپ شده است کلمه افغانستان را بکارنبرده ودرعوض آرزوکرده است تا بیاری خداوند سراسر ایران را به زیر فرمان خود آورد ... وحال قلعه مشهد را محاصره داریم، انشاالله همینکه قلعه فتح شد بکلی کل ایران به تصرف آمد..." (3).

 شهاب تبریزی دررثای تیمورشاه درانی:

   ملک ایران گشت ویران چون دل آشفتگان     ای دریغا تاجدار خسرو ایران کجاست؟

نظامی درهفت پیکرایران را دل جهان میخواند:

                همه عالم تنست و ایران دل      نیست گوینده زین قیاس خجل

                چونکه ایران دل زمین باشد      دل زتن به بود یقین باشد

 باینترتیب مطابق  تمام  منابع  داخلی ویا گنجین? عظیم ادب و فرهنگ  فارسی – ازشروع  تاریخ افسانوی شاهنشاهی گشتاسپ (دربلخ) درچندهزارسال قبل، تا پادشاهی تیمورشاه درانی دردوصد سال قبل، اکثریت مطلق زمامداران نامداراین قلمرو را  شاه "ایران" خوانده اند که قلمروافغانستان کنونی درقلب آن قرارداشته و سرزمین های بلخ، غزنه وهرات ستون فقرات مفاخرفرهنگی آنرا میسازد

 

جهت مطالع? کامل مقاله که دربرگیرند? نقشه هامیباشد به لینک زیرمراجعه کنید:

http://archive.khawaran.com/Lalzad_Ariana-Iran-Persia-Khorasan.pdf

http://www.khorasanzameen.net/history/alalzad02.pdf

 

 az

پروفیسوردکتورلعل زاد

 


کلمات کلیدی:

نوشته شده توسط سخی فرهادی 89/11/19:: 6:0 عصر     |     () نظر
 
مرده هم فکر قیامت دارد

دوستان گرامی

 بحث و گفت‌و‌گو، اگر خارج از حوزه تحقیق نباشد و به تعصب و اهانت نینجامد، می تواند بسیار راهگشا باشد

غنا مندی و لطافت زبان شیرین فارسی به هیچ کس پوشیده نیست شاعرانی چند در دوره های مختلف در مقال قبل ذکر شد ولی بسیارند آنهایی که نوشته نشده بعنوان مثال نمونه های شعر چند شعرای یاد شده و یاد نشده را بخدمت تان تقدیم میکنم .اگر بحث و گفتگو در زمینه ارایه کنید خوشحال میسارید

 ار بیدل
 
مرده هم فکر قیامت دارد
آرمیدن چقدردشواراست
هیچ موجودی به عرض شوق ناقص جلوه نیست
ذره هم در رقص موهومی  که  دارد کامل است
 
گویند که باطل را حق است و ما باطل محض
از  باطل    حرف   حق   که    باور   دارد
چون نفس از مدعای  جستجو    آگه    نیم
آنقدر دانم که چیزی هست ومن گم کرده ام
خداوندا به آن نور نظر در دیده جا بنما 
 به قدر انتظار ما جمال مدعا بنما
نه رنگی از طرب داریم و نه از خرمی بویی 
چمن گم کرده ایم آیینهء ما را بما بنما
شفیع جرم مهجوران بجز حیرت چه می باشد 
 به حق دیدهء بیدل که ما را آن لقا بنما
 از کمال ما چه می پرسی که چون آه حباب    

   در خــــود آتش میرنیم از بس اثر داریم ما 

       سفید از حسرت این انتظار است استخوان من   

        که یارب ناوکت در کــــوچة دل کی نهد پا

به اوج کبریا کــــــز پهلوی عجز است راه آنجا

سری مویی گر اینجا خم شوی بشکن کلاه آنجا

 

ای برادر، تو همان ا ندیشه ای  

مابقی تو استخوا ن و ریشه ای

 

 شعر آن باشد که خیزد از دل و جوشد به لب

هست شاعرآنکسی کاین طرفه مروارید، سفت ار ملک الشعرا بهار

 تو لاهوتی ز دل نالی، دل از تو

حیا کن! یا تو ساکت باش یا دل   (ابو القا سم لاهوتی)

از بابا طاهر در ناله از دل:

من از دل نالم ونالد دل از من        

 زما بستان که بیزارم ا زین دل

کلیم همدانی

بدنامی حیات، دو روزی نبود بیش     آ نهم کلیم با تو بگویم چسان گذ شت

یک روز صرف بستن دل شد به این و آن    روز دگربه کندن دل، زین و آن گذشت

ابو علی سینای بلخی

دل گر چه در این بادیه بسیا ر شتافت           یک موی ندانست، ولی موی شکافت

اند ر دل من هزار خورشید، بتا فت               لیکن به کمال ذره ای را  نیافت

خواجه عبدالله انصاری (پیر هرات)

در راه خدا دو کعبه آمد حاصل      یک، کعبهء صورت است ویک، کعبهء د ل

تا بتوانی زیارت دل هـــــا کن            کافزون زهـــــزار کعبه باشد، یک دل!

مولانا جلال الدین بلخی

ای قوم به حج رفته کجایید کجایید؟          معشوق همینجاست، بیایید بیایید

معشوق تو همسایهء دیوار بدیوار          ا ندر طلب گم نشده، بهر چرایید

سخن کی به جان های غا فل نشیند           ز دل هرچه برخاست، بر دل نشیند (صا یب)

 

بابا طاهر عریان

مگر شیر و پلنگی، ایدل ایدل    به ما دایم به جنگی، ایدل ایدل

اگر دستم فتی، خونت بریزم       ببینم تا چه رنگی، ایدل ایدل

اقبال لاهوری

دلی بر کف نهادم، دلبری نیست     متاعی داشتم، غارتگری نیست

درون سینهء من، منزلی گیر        مسلمانی زمن، تنهاتری نیست

بابا طاهر

دل عاشق، به پیغامی بسازد             خمار آلوده، با جامی بسازد

مرا کیفیت چشم تو کافیست               ریاضت کش، به بادامی بسازد

 

دلی دارم، خریدارمحبت        کز و گرمست، بازار محبت

لباسی دوختم بر قامت دل      ز پود محنت و تار محبت

زخاک ما قدم آهسته بردار           مبادا بشکنی در زیر پا، دل    ( بیدل ) 

 گویند بهشت است همان راحت جاوید        جاییکه بدردی نتپد دل، چه مقام 

 غیر دل نیست، ا ستان مراد              بر در هرکس التجا مبرید      ( بیدل )

  ز دست دیده و دل، هردو فریا د        که هر چه دیده بیند، دل کند  یاد

بسازم خنجری نوکش ز فولاد           زنم بر دیده تا دل، گرددآزاد        ( با با طا هر )

  بابا فغانی

 یک روی ویک دلیم، ا گر نیک اگر بدیم       « قلب» سیه بحیله نیند وده ایم ما

خود را چنانکه هست، به مردم نموده ایم       هر جا که بودیم، چنین بوده ا یم ما

 از صا یب اصفها نی:

همین ریش و دستار وعرض شکم         بجا از بزرگان دین، مانده است!



کلمات کلیدی:

نوشته شده توسط سخی فرهادی 88/11/1:: 5:26 صبح     |     () نظر
 
سبک و مقام شعری بیدل

بیدل در واپسین سالهای اوج و اعتبار مکتب هندی می‌زیست و از لحاظ خصوصیات کلّی به این مکتب وابسته است‌. ولی در کنار اینها ویژگیهایی فردی نیز دارد که از دیگر هندی‌سرایان جدایش می‌کند.

یک شاخصة مهم بیدل‌، پشتوانة فکری اوست‌. نگرشهای عرفانی‌، تأملات فلسفی‌، آموزه‌های اخلاقی‌، نکات تربیتی و انتقادهای اجتماعی بسیاری در شعر او می‌توان یافت‌، در کنار تغزّلی دلنشین که همانند تغزّل حافظ، سری در زمین دارد و سری در آسمان‌. مهم‌تر این که او در همة این عوالم‌، جدی است و از سر یک احساس واقعی شعر می‌گوید. به همین سبب بسیاری از شعرهای بیدل‌، سرشار است از احساس‌، سرزندگی و عواطف و تجربه‌های عام انسانی‌، به‌گونه‌ای که برای انسانهای همه اعصار، در همه پهنة جغرافیایی زبان فارسی کاربرد دارد. این تنوّع و عمق محتوایی به‌گونه‌ای است که برای بیان بسیاری از لحظات زندگی می‌توان به شعر بیدل پناه برد. بیان نمادین و رمزآمیز شاعر نیز به این خاصیت افزوده است‌.

در کنار اینها، بیدل در عرصة هنرمندیهای صوری نیز سخت قدرتمند است‌. تخیّلی نیرومند و پیشرفته دارد، همراه با قدرتی شگفت در یافتن مضامین تازه و غریب‌. بعضی از تصویرهای شعرش چنان امروزی است که از شاعری در آن عصر بعید می‌نماید. او در رعایت تناسبهای لفظی و معنوی بسیار تواناست و به گونه‌های مختلف ایهام و تناسب رغبتی تمام دارد. گاه ریزه‌کاریها و ظرافتهایی در کار دارد که در شعر فارسی کم‌سابقه است‌. قافیه و ردیف‌های ابتکاری را می‌آزماید و گاه وزنهایی بلندتر از هنجار عصر خویش برمی‌گزیند.

زبان شعر بیدل برخوردار است از دایرة واژگانی وسیع و برخی ویژگیهای زبان محاورة عصر او. بعضی مهارتهای زبانی همچون تکرار، حذف و جابه‌جایی هنرمندانة اجزای جمله را در زبان او می‌توان یافت‌، ولی مهم‌تر از همه‌، تعبیرهای کنایی اوست و توسعی شگفت که به حوزة معنایی واژگان می‌بخشد. به همین لحاظ، بعضی از واژگان در شعرش معنایی سیّال‌، هاله‌ای و فرّار دارند و تا حد معنی‌ناپذیری پیش می‌روند. این خاصیت‌، مه‌آلودگی دلپذیری به شعر بیدل داده است‌.

از میان شاعران پیشین‌، بیدل تا حدود زیادی وامدار صائب و دیگر سخنوران مکتب هندی است‌، هم در سبک و لحن و هم در بعضی مضامین که تکرار کرده‌است‌. از این که بگذریم‌، ردّ پای روشنی از خاقانی را در کار او می‌توان یافت‌، به‌ویژه در قصایدش‌. در غزل نیز بعضی مشابهت‌ها میان این دو شاعر به نظر می‌رسد که از آشنایی و انس ویژة بیدل با آن دیگر شاعر دشوارسرا و دیرآشنا حکایت دارد. بیدل در غزلهایش یکی دو مورد اشاره به حافظ و سعدی نیز دارد و بعضی غزلهای آنان را استقبال کرده است‌، ولی نمی‌توان او را در مدار این دو شاعر دانست‌. بیدل هر چند به وام‌گیری از مولانا تصریح نمی‌کند، شعر و شخصیتش تا حدودی به او شباهت می‌رساند و شاید نزدیک‌ترین شاعر مکتب هندی به مولاناست‌، هم از لحاظ گرایش عرفانی و هم به سبب سرایش بعضی غزلهای با حس‌ّ و حال و متفاوت با غزل آن عصر. البته یادآوری می‌کنیم که مقایسة ما به نسبت دیگر شاعران آن دوره است‌، وگرنه مقام والای خداوندگار بلخ این اجازه را نمی‌دهد که بدیلی مطلق برایش بتراشیم‌.

بیدل در افغانستان‌، آسیای میانه و هندوستان شهرتی تمام داشته است و دارد. ولی در ایران حدود سیصد سال مهجور و گمنام ماند، تا این که به همّت بعضی شاعران و پژوهشگران عصر حاضر به شکلی تقریباً ناگهانی از محاق گمنامی بدر آمد و همانند گوهری گمشده که بازیافته می‌شود، چشمها را به سوی خود کشید. از آن پس‌، کتابهای بسیاری در این کشور از آثار او و دربارة او چاپ شده است که در کتابنامة اثر حاضر بدانها اشاره کرده‌ایم‌.

ولی شعر بیدل خالی از مسامحه‌های لفظی و نارساییهای بیانی و تصویری هم نیست‌. گاهی در آن نوعی تزاحم تصویر، ارتباطهای غریب و پیچیده میان عناصر و گرایش شدید به مضمون‌سازی دیده می‌شود که شماری از بیتها و غزلها را نامطبوع ساخته است‌. این شعر البته دایرة محتوایی وسیعی دارد، ولی حدود هشتاد هزار بیت سرودن و همواره سخن تازه گفتن‌، از چه شاعری بر می‌آید؟ به همین لحاظ، تشابه و تکرار مضامین و یا حتی ارائة یک مضمون در چند لباس در کار او بسیار است‌.

سخن بیدل به دشواریابی شهرت یافته است و این ادعا هر چند در بارة شماری از آثار او مصداق تمام می‌یابد، در مورد بسیاری از شعرهای شفّاف و عاطفی او صادق نیست‌. بخشی از ابهام شعر بیدل‌، حاصل تأملات و تفکرات عمیق اوست‌; بخشی دیگر حاصل مضامین ابتکاری و نازک‌خیالیها; بخشی دیگر به دلیل نارساییهای زبانی و ترکیب‌سازیهای خاص و بالاخره بخشی هم براثر غلطهای بی‌شمار استنساخی و تایپی دیوانش‌. ولی یک عامل اصلی این دشواریابی‌، ناآشنایی شعرخوانان این عصر با نظام بلاغی مکتب هندی و لحن و زبان بیدل است و این البته با انس گرفتن با این شاعر، برطرف می‌شود. در مجموع اطلاق غموض و ابهام بر همه شعرهای بیدل سخنی است ناآگاهانه و غلطی است مشهور که زبان به زبان تکرار و تکثیر شده است‌.

شعر بیدل‌، مانند شعر همه سخنوران پُرکار، فراز و فرود دارد. شاعر خود بدین صفت معترف است و باری در غزلی افت و خیز کارش را با بیانی زیبا ترسیم و توجیه کرده است‌:

مگو این نسخه طور معنی یکدست کم دارد

تو خارج‌نغمه‌ای‌، ساز سخن صد زیر و بم دارد

صلای عام می‌آید به گوش از سازِ این محفل‌

قدح بهر گدا چیده است و جام از بهر جم دارد

ادب هرجا معیّن کرده نُزل خدمت پیران‌

رعایت‌کردگان رغبت اطفال هم دارد

خم ابرو، شکست زلف نیز آرایش است اینجا

نه‌تنها حسن‌، قامت را به رعنایی علم دارد...

ولی برای خوانندة کم‌فرصت شعر امروز، مجال خواندن حدود سه هزار غزل با این زیر و بم و فراز و فرود میسّر نیست‌. از سویی دیگر بسیاری از غزلهای بیدل به نوعی مشابه هم‌اند و گاه حتی در حدّ وزن و قافیه و تکرار بعضی مضامین‌. با این وصف‌، ضرورت گزینش و تلخیص دیوان بیدل‌، از دیرباز احساس می‌شده و بنا بر همین ضرورت‌، گزیده‌های متعددی از دیوانش تدوین شده است‌.

 


کلمات کلیدی:

نوشته شده توسط سخی فرهادی 88/1/6:: 11:7 عصر     |     () نظر
 
انوع شعر
h
 
 
 
1












 

1. مـثـنـوی: عبارت است از اشعاری که وزن های آن یکی باشد و هر کدام از بیت ها، قافیه جدا گانه داشته باشد، از این نوع شعر برای داستانها، اتفاقات، موضوعات مفصل، استفاده می شود و بر چند قسم است، از قبیل مثنوی رزمی، بزمی و عرفانی.

2. غزل: در لغت به معنای معاشقه و گفتگو با معشوق می باشد و در فن بدیع و در اصطلاح چند بیت هم وزن و قافیه رعایت شده باشد: از شاعران بزرگ غزل سرا حافظ، سعدی و رودگی بودند.

3. ترجیع بند: اشعاری را گویند که در بخش های هم وزن با قافیه های مختلف سروده باشند و در فاصله بخش ها یک بیت را عینا تکرار نمایند و نیز بیت آخر هر بخش برای ترجیع مناسب و مستعد باشد. بهترین ترجیع بند سرایان سعدی و هاتف بودند.

4. قصیده: در لغت به معنای قصد کردن و قصد شده می باشد و نوعی شعر است که در مصراع اول آن با بیت های دیگر به یک قافیه باشد و در مدح یا ذم یا وعظ و اندرز نظایر آن باشد.

5. ترکیب: بند به اشعاری اطلاق می گردد که در بخش های هم وزن با قافیه های مختلف به نظم در آورده باشند و در فاصله های هر بخش یک بیت برگردان بیاورند و فرق آن با ترجیع بند در این است که بیت برگردان تا آخر یک بیت می باشد که تکرار می گردد در صورتی که در ترکیب بند بیت برگردان فرق می کند.

6. ربـاعـی: آن است که و بیت در وزن و قافیه متفق باشد ولی گاهی مصارع سوم را به قافیه و وزن دیگر در می آورند. خیام از شاعرانی به بود که در رباعی سر آمد دیگران بود.

7. ملمع: شعریست که یک مصراع یا بیت آن فارسی و مصراع یا بیت دیگر آن عربی، یا زبان دیگری باشد مبتکر ملمع رابعه بود.

8. تصنیف: نوعی شعر است که بدان تصنیف گفته می شود، ملک الشعرای بهار تصنیف های شور انگیزی سروده است.

9. دوبیتی: اقسام مختلف قدیم و جدید دارد معروفترین آنها، دوبیتی هایی بر وزن رباعی یا فهلویات می باشد و بابا طاهر عریان دوبیتی های زیاد دارد.

10. مستزاد: نوعی شعر است که پس از هر مصراع آن پاره ای و جمله ای بیاورند که بر زیبایی آن مصراع بیفزاید ولی اگر آن پاره و جملهرا بردارند یا نخوانند باز معنی مصراع کامل باشد. از جمله سعدی و ثوق الدوله مستزادهای نغزی سروده بودند.

11. قطعه: عبارت است از نوعی شعر که متحدالوزن و قافیه باشد و از دو بیت بیشتر است و مصراع اول آن قافیه نداشته باشد. البته گاهی دارای قافیه است. این نوع شعر بیشتر به ایراد مطالب اخلاقی اختصاص دارد، رودکی در این نوع شعر استاد بود.

12. مسمط: در لغت به معنای برشته کشیدن مروارید است و در اصطلاح نظمی را گویند که چند مصراع به یک قافیه باشد. حال ممکن است مصراع ها 3 - 6 - 8 - یا بیشتر باشد.

 
 

کلمات کلیدی:

نوشته شده توسط سخی فرهادی 88/1/5:: 10:12 عصر     |     () نظر
 
پنجره یی بر فصل صاعقه

پنجره یی بر فصل صاعقه

 
خالده فروغ

 

بهار د یگر ا زین کو چه ها گذ ر نه کند
به ا ین ولایت بی آ شنا سفر نکند
بهار د یگر ا زین کهکشا ن نمی نگرد
برین زما نة نا مهر با ن نمی نگرد
نگاه پنجره ها بسته فصل صا عقه است
بها ر نیست  د رین مرز اصل صا عقه ا ست
جنا زه های درختا ن روز بی تا بوت
شهید عشق به دستا ن روز بی تا بوت
مخوا ن! هوا پر ز آ زا د گی مو عو د ا ست
پر نده نیست فقط شکل هائی از دود ا ست
کجا تهیست ز غصه که گام بر دا رم
نه ، جا ده ها همه خو نین دل ا ند بیزا رم
بها ر دیگر ا ز آ ن شهر تی که دا شت گذ شت
زحیر گشت و غم جا و د ا نه کا شت ، گذ شت
 چه کس به عهد ه بگیرد صفای وجد ا ن را
چه کس نوا زش فر زند های با را ن  را
چه کس تلا وت خورشید را نوا  بدهد
چه کس اذا ن سحر را شرا ره ها بد هد
چه کس ، چه کس بشنا سد ولی در یا را
چه کس حضور گشاید علی دریا را
چرا که رستم دا نش غریب و بی رخش است
و هفت خوا ن رسید ن به نا کسان بخش است
هزا ر سا له شد م در گذ شت چند بهار
به سر نو شت سیه پوش من مخند بهار !
هزار سا له شد م روز گا ر خا موش ا ست
چرا شها مت تا ریخ حلقه در گوش ا ست ؟
نیا مدی تو و د یوا رهای شهر شکست
شکوه هد هد و سار صد ای شهر شکست
دگر تو هیچ ا زین کو چه ها گذ ر نکنی ؟
به ا ین ولا یت بی آ شنا سفر نکنی
مرا درین شب ویرا نه سبز نیست کنا ر
 به سر نو شت سیه پو ش  من مخند بها ر!

 

بالا


کلمات کلیدی:

نوشته شده توسط سخی فرهادی 88/1/2:: 10:20 عصر     |     () نظر
 
کو آن دل شکسته و آن حالت؟

کو آن دل شکسته و آن حالت؟

قلب

داستان عبرت انگیز مردی که هتک حرمت کرد!

حاج جواد صباغ که از معتبرترین تجار و معتمد سامرا بود حکایت کرده‌ که سید علی نامی بود که سابق بر این از جانب وزیر بغداد حاکم سامرا بود.

او از زوار غیر عرب نفری یک ریال بود می‌گرفت تا رخص ‍ زیارت و دخول در حرم عسکرین علیهما السلام دهد و برای مشخص شدند آنانکه وجه را پرداخته‌اند مهری به ساق پای ایشان می‌زد تا دفعات دیگر که داخل روضه می‌شوند نشان باشد.

روزی بر در صحن مقدس نشسته بود و سه نفر ملازم او هم ایستاده و چوبی بلند در پیش خود نهاده و قافله زواری از عجم وارد شده بود پای هر یک را مهر می‌کرد و وجه را می‌گرفت و رخصت دخول می‌داد.

در این میان جوانی از اخیار عجم به همراه زنش که از جمله اهل شرف و ناموس و حیاء و جمال بود آمد. جوان دو ریال داد، سید علی ساق پای آن جوان را مهر کرد و گفت: ساق آن زن را نیز باید مهر کنم . جوان گفت: هر دفعه که این زن آمد یک ریال می‌دهد و نیازی به این فضیحت نیست!

سید علی گفت: ای رافضی بی دین! عصبیت و غیرت می‌کنی که ساق پای زن تو را ببینم!!

گفت: اگر در میان این جمعیت، غیرت کنم اشتباه نکرده‌ام.

سید علی گفت: ممکن نیست تا ساق پای او را مهر نکنم اذن دخول بدهم .

آن جوان دست زن را گرفته و گفت: اگر زیارت است همین قدر هم کافی است و خواست برگردد،

سید علی گفت: ای رافضی! گفته من بر تو گران آمد؟ و در همان لحظه چوبی بر شکم زن زد. زن بر زمین افتاده و جامه او پس رفته بدن او نمایان شد، جوان دست زنش را گرفته، بلند کرد و رو به روضه مقدسه کرد و گفت: اگر شما بپسندید بر من نیز گوارا است! و به منزل خود مراجعت نمود.

حاجی جواد گفت: بعد از گذشتن سه، چهار ساعت شخصی به تعجیل نزد من آمده که مادر سید علی تو را می‌خواهد تا من روانه می‌شدم دو سه نفر دیگر آمدند.

من به تعجیل رفتم و وقتی رسیدم مرا به اندرون خانه بردند، دیدم سید علی مانند مار زخم خورده بر زمین می‌غلطد و امان از درد دل می‌کند و عیال او در دور او جمع شده چون مرا دیدند مادر و زن و دختران و خواهرانش بر پای من افتادند عجز و زاری کردند که برو و آن جوان را راضی کن و سید علی فریاد می‌کند که: بارالها! غلط کردم و بد کردم.

من آمدم تا منزل آن جوان را جستجو کردم و از او خواهش خشنودی و دعا به جهت سید علی کردم. گفت: من او او گذشتم  اما "کو آن دل شکسته من و آن حالت؟" مغرب که به روضه عسکریین برای نماز مغرب و عشاء آمدم دیدم مادر و زن و دختران و خواهران سید علی، سرهای خود را برهنه کرده و گیسوهای خود را بر ضریح مقدس بسته و دخیل آن بزرگوار شده‌اند و فریاد سید علی از خانه او به روضه می‌رسید، من مشغول نماز شدم و در بین نماز صدای شیون از خانه سید علی بلند شد که او مرده است.

او را غسل دادند و چون کلیدهای روضه و رواق در آن وقت در دست من بود به جهت مصالح تعمیر و آلات آن خواهش کردند که تابوت تابوت او را در رواق گذارده چون صبح شود در آنجا دفن نمایند.

جنازه را آنجا گذاردند و من اطراف رواق را ملاحظه کردم که مبادا کسی پنهان شده باشد و چیزی از روضه مفقود شود و در را بسته و کلیدها را برداشتم و رفتم

چون سحر شد آمدم و خدمه را گفتم شمعها را افروخته، درِ رواق را گشودم دیدم سگ سیاهی از رواق بیرون دوید و رفت، من خشمناک شده به خدامی که بودند گفتم: چرا اول شب درست رواق را ندیده‌اید.

گفتند: ما غایت تفحص را نمودیم و هیچ چیز در رواق نبود،

پس چون روز شد و برای دفن جنازه آمدند، دیدند کفن خالی در تابوت است و هیچ چیز در آنجا نیست!


کلمات کلیدی:

نوشته شده توسط سخی فرهادی 87/12/26:: 12:24 صبح     |     () نظر
 
نیایش بانو ترزا

نیایش بانو ترزا پرستار نامدار

که بفارسی ویراستاری شده

آفریدگارا ، مرا شایسته آن کن تا به آنان که در سراسرگیتی با بی چیزی

و گرسنگی به دنیا می‌آیند و می‌میرند، همدلی کنم و یاورشان باشم.

خدایا، امروز با یاری ما : روزی خوش، وپـُر ازآرامش و سرور را به آنها ببخش.

خدایا، مراراهنمای آرامش دادن به نیازمندان کن تا :

آنجا که ستیز هست، مهر جاری سازم،

آنجا که نادرستی هست،‌ بخشایش بگسترم،

آنجا که جدایی هست، پیوند دوستی بیافرینم،

آنجا که گرایش به بدی وکردار بد هست، نیکی بیاورم،

آنجا که بد بینی هست، نیک اندیشی برپا کنم،

آنجا که تاریکی هست،روشنائی بتابانم،

و آنجا که اندوه هست، شادی پیش کش کنم،

خدایا، مرا آن چنان توانمندی بده تا :

به جای آسودن، به دیگران آسایش بخشم،

به جای آنکه دیگران مرا بشناسند ، من آنها را دریابم،

و به جای آنکه مهر دریافت کنم، دوستی را بآنها هدیه نمایم ،

زیرا با فراموش کردن خویش است که می‌توان به هر چیز رسید،

با بخشایش است که بخشوده می‌شویم و با مردن است که زندگی همیشگی می‌یابیم. »

ویراستاری بفارسی

از همایون


کلمات کلیدی:

نوشته شده توسط سخی فرهادی 87/7/23:: 10:26 عصر     |     () نظر
 
سبک و مقام شعری بیدل
سبک و مقام شعری بیدل‌

 

بیدل در واپسین سالهای اوج و اعتبار مکتب هندی می‌زیست و از لحاظ خصوصیات کلّی به این مکتب وابسته است‌. ولی در کنار اینها ویژگیهایی فردی نیز دارد که از دیگر هندی‌سرایان جدایش می‌کند.

یک شاخصة مهم بیدل‌، پشتوانة فکری اوست‌. نگرشهای عرفانی‌، تأملات فلسفی‌، آموزه‌های اخلاقی‌، نکات تربیتی و انتقادهای اجتماعی بسیاری در شعر او می‌توان یافت‌، در کنار تغزّلی دلنشین که همانند تغزّل حافظ، سری در زمین دارد و سری در آسمان‌. مهم‌تر این که او در همة این عوالم‌، جدی است و از سر یک احساس واقعی شعر می‌گوید. به همین سبب بسیاری از شعرهای بیدل‌، سرشار است از احساس‌، سرزندگی و عواطف و تجربه‌های عام انسانی‌، به‌گونه‌ای که برای انسانهای همه اعصار، در همه پهنة جغرافیایی زبان فارسی کاربرد دارد. این تنوّع و عمق محتوایی به‌گونه‌ای است که برای بیان بسیاری از لحظات زندگی می‌توان به شعر بیدل پناه برد. بیان نمادین و رمزآمیز شاعر نیز به این خاصیت افزوده است‌.

در کنار اینها، بیدل در عرصة هنرمندیهای صوری نیز سخت قدرتمند است‌. تخیّلی نیرومند و پیشرفته دارد، همراه با قدرتی شگفت در یافتن مضامین تازه و غریب‌. بعضی از تصویرهای شعرش چنان امروزی است که از شاعری در آن عصر بعید می‌نماید. او در رعایت تناسبهای لفظی و معنوی بسیار تواناست و به گونه‌های مختلف ایهام و تناسب رغبتی تمام دارد. گاه ریزه‌کاریها و ظرافتهایی در کار دارد که در شعر فارسی کم‌سابقه است‌. قافیه و ردیف‌های ابتکاری را می‌آزماید و گاه وزنهایی بلندتر از هنجار عصر خویش برمی‌گزیند.

زبان شعر بیدل برخوردار است از دایرة واژگانی وسیع و برخی ویژگیهای زبان محاورة عصر او. بعضی مهارتهای زبانی همچون تکرار، حذف و جابه‌جایی هنرمندانة اجزای جمله را در زبان او می‌توان یافت‌، ولی مهم‌تر از همه‌، تعبیرهای کنایی اوست و توسعی شگفت که به حوزة معنایی واژگان می‌بخشد. به همین لحاظ، بعضی از واژگان در شعرش معنایی سیّال‌، هاله‌ای و فرّار دارند و تا حد معنی‌ناپذیری پیش می‌روند. این خاصیت‌، مه‌آلودگی دلپذیری به شعر بیدل داده است‌.

از میان شاعران پیشین‌، بیدل تا حدود زیادی وامدار صائب و دیگر سخنوران مکتب هندی است‌، هم در سبک و لحن و هم در بعضی مضامین که تکرار کرده‌است‌. از این که بگذریم‌، ردّ پای روشنی از خاقانی را در کار او می‌توان یافت‌، به‌ویژه در قصایدش‌. در غزل نیز بعضی مشابهت‌ها میان این دو شاعر به نظر می‌رسد که از آشنایی و انس ویژة بیدل با آن دیگر شاعر دشوارسرا و دیرآشنا حکایت دارد. بیدل در غزلهایش یکی دو مورد اشاره به حافظ و سعدی نیز دارد و بعضی غزلهای آنان را استقبال کرده است‌، ولی نمی‌توان او را در مدار این دو شاعر دانست‌. بیدل هر چند به وام‌گیری از مولانا تصریح نمی‌کند، شعر و شخصیتش تا حدودی به او شباهت می‌رساند و شاید نزدیک‌ترین شاعر مکتب هندی به مولاناست‌، هم از لحاظ گرایش عرفانی و هم به سبب سرایش بعضی غزلهای با حس‌ّ و حال و متفاوت با غزل آن عصر. البته یادآوری می‌کنیم که مقایسة ما به نسبت دیگر شاعران آن دوره است‌، وگرنه مقام والای خداوندگار بلخ این اجازه را نمی‌دهد که بدیلی مطلق برایش بتراشیم‌.

بیدل در افغانستان‌، آسیای میانه و هندوستان شهرتی تمام داشته است و دارد. ولی در ایران حدود سیصد سال مهجور و گمنام ماند، تا این که به همّت بعضی شاعران و پژوهشگران عصر حاضر به شکلی تقریباً ناگهانی از محاق گمنامی بدر آمد و همانند گوهری گمشده که بازیافته می‌شود، چشمها را به سوی خود کشید. از آن پس‌، کتابهای بسیاری در این کشور از آثار او و دربارة او چاپ شده است که در کتابنامة اثر حاضر بدانها اشاره کرده‌ایم‌.

ولی شعر بیدل خالی از مسامحه‌های لفظی و نارساییهای بیانی و تصویری هم نیست‌. گاهی در آن نوعی تزاحم تصویر، ارتباطهای غریب و پیچیده میان عناصر و گرایش شدید به مضمون‌سازی دیده می‌شود که شماری از بیتها و غزلها را نامطبوع ساخته است‌. این شعر البته دایرة محتوایی وسیعی دارد، ولی حدود هشتاد هزار بیت سرودن و همواره سخن تازه گفتن‌، از چه شاعری بر می‌آید؟ به همین لحاظ، تشابه و تکرار مضامین و یا حتی ارائة یک مضمون در چند لباس در کار او بسیار است‌.

سخن بیدل به دشواریابی شهرت یافته است و این ادعا هر چند در بارة شماری از آثار او مصداق تمام می‌یابد، در مورد بسیاری از شعرهای شفّاف و عاطفی او صادق نیست‌. بخشی از ابهام شعر بیدل‌، حاصل تأملات و تفکرات عمیق اوست‌; بخشی دیگر حاصل مضامین ابتکاری و نازک‌خیالیها; بخشی دیگر به دلیل نارساییهای زبانی و ترکیب‌سازیهای خاص و بالاخره بخشی هم براثر غلطهای بی‌شمار استنساخی و تایپی دیوانش‌. ولی یک عامل اصلی این دشواریابی‌، ناآشنایی شعرخوانان این عصر با نظام بلاغی مکتب هندی و لحن و زبان بیدل است و این البته با انس گرفتن با این شاعر، برطرف می‌شود. در مجموع اطلاق غموض و ابهام بر همه شعرهای بیدل سخنی است ناآگاهانه و غلطی است مشهور که زبان به زبان تکرار و تکثیر شده است‌.

شعر بیدل‌، مانند شعر همه سخنوران پُرکار، فراز و فرود دارد. شاعر خود بدین صفت معترف است و باری در غزلی افت و خیز کارش را با بیانی زیبا ترسیم و توجیه کرده است‌:

مگو این نسخه طور معنی یکدست کم دارد

تو خارج‌نغمه‌ای‌، ساز سخن صد زیر و بم دارد

صلای عام می‌آید به گوش از سازِ این محفل‌

قدح بهر گدا چیده است و جام از بهر جم دارد

ادب هرجا معیّن کرده نُزل خدمت پیران‌

رعایت‌کردگان رغبت اطفال هم دارد

خم ابرو، شکست زلف نیز آرایش است اینجا

نه‌تنها حسن‌، قامت را به رعنایی علم دارد...

ولی برای خوانندة کم‌فرصت شعر امروز، مجال خواندن حدود سه هزار غزل با این زیر و بم و فراز و فرود میسّر نیست‌. از سویی دیگر بسیاری از غزلهای بیدل به نوعی مشابه هم‌اند و گاه حتی در حدّ وزن و قافیه و تکرار بعضی مضامین‌. با این وصف‌، ضرورت گزینش و تلخیص دیوان بیدل‌، از دیرباز احساس می‌شده و بنا بر همین ضرورت‌، گزیده‌های متعددی از دیوانش تدوین شده است‌.

 


کلمات کلیدی:

نوشته شده توسط سخی فرهادی 87/7/4:: 2:42 عصر     |     () نظر
 
و چه سخت است نگفتن و سکوت در زمانهایی که قلب انسان سرشار است از

و چه سخت است نگفتن و سکوت در زمان‌هایی که قلب انسان سرشار است از درد و مهیای فریاد.

...

  در شرایط بس عجیب و غریب و پر از تردید و در مقابل هجوم افکار و اندیشه‌های متفاوت و رنگارنگ، امروزه گاهی مواقع انسان در کمال تنهایی و سردرگمی مجبور می‌شود سکوت کند، دلش را انباشته کند از گفتنی‌هایی که شنیدنش برای دیگران شاید کوچکترین اهمیتی ندارد.

  دیگر انسانها اینقدر غرق در دریای متلاطم و مشوش افکار و اندیشه‌های تزریق شده به درون مغزشان هستند و آنقدر از اینکه گاهی صدفی،ریگی و یا قطره آب شوری از میان این دریا به چنگ آورده و آن را از آنِ خود بدانند و به رخ دیگران بکشانند مسرور می‌شوند که انسان در کمال ناامیدی گاهی مواقع مردد می‌شود که نکند آنچه در قلبش دارد و طالب آن است که در بزرگترین فوران آتشفشان گلویش آن را فریاد بزند چیزی جز ملقمه و نشخواری از همان تصاویر ساختگی و پیش‌فرضهای واردتاتی نباشد. 

   آری شاید او که می‌گفت "زمین سنگی است که خدا به سوی شیطان پرتاب کرده و ما ناگزیر هر لحظه از خدا دور می‌شویم" کمی خود را از این تردید به در کرده  و با شجاعتی در خور ستایش اعتراض خود را نسبت به اوضاع کنونی بروز داده است.

  دیگر به گوشها که سهل است به چشمها هم نمی‌شود اعتماد کرد آخر این روزها کلاغها بعد از مدت زمان طولانی تمرین و ممارست به راحتی همچون کبکها راه می‌روند و در رنگرزی و تقلید صدا هم تبهر زیادی پیدا کرده‌اند. جالب اینجاست که بر خلاف گذشته که سعی داشتند کلاغ را به جای قناری رنگ کنند، قناری‌های بیچاره توسط روشهای مختلف سیاه‌کاری به جای کلاغ معرفی شده و در روزنامه‌ها و شبکه‌های مختلف برای روشن شدن افکار عمومی، تبلیغات گسترده‌ای برای نشان دادن زشتی این کلاغها یا بهتر بگویم قناری‌ها صورت می‌پذیرد.

  این روزها اگر بار دیگر بز بز قندی بچه‌هایش را در خانه تنها بگذارد که حتما گذاشته یا می‌گذارد، دیگر نسل گرگها با پیشرفتهای زیادی که در عرصه علوم و فنون مختلف برایشان حاصل شده به راحتی و با تکیه بر تجربه‌ها و ناکامی‌های گذشته و علیرغم خورده هوشی که حبه انگور از خود نشان می‌دهد با همان نخستین تلاشها وارد خانه شده و تا بازگشت مادر، از راهِ رفته، مراحل هضم و دفع را هم به پایان برده است و چه بسا فکرهایی هم برای خود مادر در سر نگذراند.

و به قول شاعر " روزگار غریبی است نازنین ..."                                                                  تن ها


کلمات کلیدی:

نوشته شده توسط سخی فرهادی 87/6/14:: 3:15 عصر     |     () نظر
 
نیاز
 نیاز

                                    الهی ! اشک چشمی، سوز آهــــی

                                                                   فروزان خاطری، روشن نگاهــــی

                                    زهرسو بسته شــــــــد درهای امید

                                                                  کلیدی ، رخنه ئی ، راهی پناهــــی

استاد خلیل الله خلیلی


کلمات کلیدی:

نوشته شده توسط سخی فرهادی 87/6/13:: 8:1 عصر     |     () نظر
   1   2      >
درباره
صفحه‌های دیگر
لینک‌های روزانه
لیست یادداشت‌ها
پیوندها
((( لــبــخــنــد قـــلـــم (((
نگاهی به اسم او
کانون فرهنگی شهدای شهریار
*پرواز روح*
تخریبچی ...
همفکری
خورشید تابنده عشق
جمله های طلایی و مطالب گوناگون
آخرالزمان و منتظران ظهور
عشق سرخ من
قلمدون
(( همیشه با تو ))
همنشین
پرسه زن بیتوته های خیال
نظرمن
به سوی آینده
شین مثل شعور
عصر پادشاهان
جاده های مه آلود
بی نشانه
وبلاگ شخصی محمدعلی مقامی
افســـــــــــونگــــر
پارمیدای عاشق
یا امیر المومنین روحی فداک
+
جلوه
دیار عاشقان
به سوی فردا
دارالقران الکریم جرقویه علیا
نهان خانه ی دل
EMOZIONANTE
فرزانگان امیدوار
اگه باحالی بیاتو
دلبری
یــــــــــــــــاســــــــــــــــــــمـــــــنــــ
حوض سلطون
شب و تنهایی عشق
امُل جا مونده
محمد جهانی
داستانهای واقعی روابط عمومی Dr.Rahmat Sokhani
دلدارا
یه گفتگوی رودر رو
سایت اطلاع رسانی دکتر رحمت سخنی
جمعه های انتظار
►▌ استان قدس ▌ ◄
پناه خیال
هم نفس
مجله اینترنتی شهر طلائی
عاشقانه
منتظر ظهور
جریان شناسی سیاسی - محمد علی لیالی
سه ثانیه سکوت
آسمون آبی چهاربرج
جوک بی ادبی
عاطفانه
پوکه(با شهدا باشیم)
عاشقان
هو اللطیف
آقاشیر
امامزاده میر عبداله بزناباد
لنگه کفش
قرآن
اکبر پایندان
مهندسی مکانیک ( حرارت و سیالات)-محی الدین اله دادی
دریـــچـــه
بـــــاغ آرزوهــــا = Garden of Dreams
صراط مستقیم
دانشگاه آزاد الیگودرز
سکوت ابدی
من بی تو باز هم منم ...
ارتش دلاور
در انتظار آفتاب
حاج آقاشون
وبلاگ عقل وعاقل شمارادعوت میکند(بخوانیدوبحث کنیدانگاه قبول کنید)
عشق در کائنات
ماییم ونوای بینوایی.....بسم الله اگرحریف مایی
مذهبی فرهنگی سیاسی عاطفی اکبریان
پرواز تا یکی شدن
.:: بوستان نماز ::.
سروش دل
تنهایی
روانشناسی آیناز
شقایقهای کالپوش
کـــــلام نـــو
جبهه مقاومت وبیداری اسلامی
بصیرت مطهر
سایت جامع اطلاع رسانی برای جوانان ایرانی
*تنهایی من*
و رها می شوم آخر...؟!!
وبلاگ آموزش آرایشگری
محفل آشنایان((IMAN))
geleh.....
گل باغ آشنایی
آوای قلبها...
هفت خط
اَللهُمَّ عَجِّل لِوَلیِّکَ الفَرَج
تنهایی افتاب
شجره طیبه صالحین ،حلقه ریحانه
پلاک آسمانی،دل نوشته شهدا،اهل بیت ،و ...
شوالیه سیاه
نمایندگی دوربین های مداربسته
کوسالان
امام مهدی (عج)
@@@گل گندم@@@
سفیر دوستی
کافه محلی است برای جمع شدن وسرچشمه آغاز زایش هرچشمه است
کلبه عشق
آموزه ـ AMOOZEH.IR
تنهایی......!!!!!!
دریــــــــای نـــور
کربلا
جوکستان بی تربیتی
«حبیبی حسین»
***جزین***
کلبهء ابابیل
پژواک
وبسایت رسمی مهندس امیر مرتضی سعیدی ایلخچی
تعمیرات تخصصی انواع پرینتر لیزری اچ پی HP رنگی و تک رنگ و اسکنر
لیلای بی مجنون
بهترین آرزو هایم تقدیم تو باد.
جـــیرفـــت زیـبا
جوان ایرانی
****شهرستان بجنورد****
بچه مرشد!
د نـیـــای جـــوانـی
نگاهی نو به مشاوره

سارا احمدی
طب سنتی@
مهندسی عمران آبادانی توسعه
ققنوس...
ای لاله ی خوشبو
حزب الله
قعله
««« آنچه شما خواسته اید...»»»
ashegh
مقاله،پایان نامه،پرو‍ژه،کتاب الکترونیک،تحقیق،جزوه،نمونه سوال و..
طاقانک
تک درخت
تراوشات یک ذهن زیبا
سکوت سبز
هر چی بخوای
پیامنمای جامع
پرنسس زیبایی
بوی سیب BOUYE SIB
@@@این نیزبگذرد@@@
بادصبا
ಌಌتنهاترین عشق یه عاشق دل شکستهಌ᠐
راز رسیدن به شادی و سلامتی
معارف _ ادبیات
پوست مو زیبایی
تنهای تنها
آخرین صاحب لوا
جاده مه گرفته
دخترانی بـرتر از فــرشته
upturn یعنی تغییر مطلوب
دلـتنگـ هشـیگـــــــــی
تبسمـــــــــــــــی به ناچار
ماتاآخرایستاده ایم
سایت روستای چشام (Chesham.ir)
مستانه
وبلاگ گروهیِ تَیسیر
ناز آهو
گیسو کمند
جــــــــــــــــوک نـــــــت
عکس سرا- فقط عکس
عکس های عاشقانه
حقوق دانشگاه پیام نور ایلام
تیشه های اشک
..:.:.سانازیا..:.:.
فقط خدا رو عشقه
پاتوق دوستان
بنده ی ناچیز خدا
آزاد
ارمغان تنهایی
فقط عشقو لانه ها وارید شوند(منامن)
PARSTIN ... MUSIC
سلام آقاجان
ردِ پای خط خطی های من
منطقه آزاد
بندیر
علی پیشتاز
تنهاترم
هه هه هه.....
محمدمبین احسانی نیا
یادداشتهای فانوس
دوست یابی و ویژگی های دوست
کد تقلب و ترینر بازی ها
ستاره سهیل
داستان های جذاب و خواندنی
عاشقانه
گدایی در جانان به سلطنت مفروش
یادداشتهای من
شــــــهدای روستای مـــکـــی کوهسرخ
سرافرازان
*bad boy*
سرزمین رویا
آیینه های ناگهان
برای اولین بار ...
خاطرات و دل نوشته های دو عاشق
چون میگذرد غمی نیست

بازگشت نیما
علی اصغربامری
دهیاری روستای آبینه(آبنیه)
روستای زیارتی وسیاحتی آبینه(آبنیه)باخرز
سایه سیاه
رهایی
رازهای موفقیت زندگی
دوره گرد...طبیب دوار بطبه...
خندون
* ^ــ^ * تسنیم * ^ــ^ *
بچه های خدایی
مرام و معرفت
خوش آمدید
The best of the best
بوستان گل و دوستان
صفیر چشم انداز ایران
گل رازقی
من.تو.خدا
بلوچستان
نغمه ی عاشقی
۞ آموزش برنامه نویسی ۞
شبستان
دل شکســــته
یکی هست تو قلبم....
برادران شهید هاشمی
شهداشرمنده ایم _شهرستان بجنورد
یامهدی
تنها هنر
دل نوشته
صوفی نامه
har an che az del barayad
منتظر نباش تا پرنده ای بیاید و پروازت دهد در پرنده شدن خویش بکوش
شجره طیّبه

به وبلاگ بیداران خوش آمدید
دانلود هر چی بخوایی...
نور
فریاد بی صدا
Dark Future
مجله مدیران
S&N 0511
**عاشقانه ها**
پنجره چهارمی ها
AminA
نسیم یاران
تبیان
صدای سکوت
(بنفشه ی صحرا)
اندکی صبر سحر نزدیک است....
ابهر شهر خانه های سفید
عشق
ترانه ی زندگیم (Loyal)
توشه آخرت
قـــ❤ــلـــــب هـــــای آبـــــی انــ❤ـــاری
جزتو
ترخون
عشق پنهان
@@@باران@@@
شروق
Manna
السلام علیک یا علی بن موسی الرضا
پرسش مهر 8
دریایی از غم
طره آشفتگی
...ترنم...
Deltangi
زیبا ترین وبلاگ
ارواحنا فداک یا زینب
علمدار بصیر
کرمان
ایران

عشق الهی: نگاه به دین با عینک محبت، اخلاق، عرفان، وحدت مسلمین
عطش (وبلاگ تخصصی ماه محرم و صفر)
عشق و شکوفه های زندگی
مهر بر لب زده

قمه‏زنی سنت یا بدعت؟
سلام
عطش
حضرت فاطمه(س)
♀ ㋡ JusT fOr fuN ㋡ ♀
اواز قطره
محمد قدرتی Mohammad Ghodrati
عکس
گل یا پوچ2؟
صدای سکوت
شـــــــیـــشـــــه ی نــــــــــــازک دلـــــــــــــــــــتنگی
یه دختره تنها
ورزشهای رزمی
مهر 84
..::غریبه::..
جغرافیای سیاست
زنگ عربی
It iS SimPle...
دختر زمستان
یـ|ـہ |دُنیـ|ـآ دِلَـ|ـم| گـِرفـ|ـتـِہツ
بزرگترین سایت خنده بازار
آرشیو یادداشت‌ها
دینی
گلچینی از جغرافیای طبیعی و تاریخی افغانستان
آثارتأریخی افغانستان
گلچینی از تاریخ جهان و افغانستان
میراث گرانبهای گذ شتگان چراغی است برآیند گان
کابل و ولایات افغاانستان عزیز
زبان شرین پارسی
وازه نامهء هم زبانان
ادبیات و هنر
پرواز خیال
شعر و ادب
اى الهه عشق مادر!
عاشقانه ها
موزیک و اشعار آهنگهای بهترین اوازخوان افغان احمد ظاهر و دیگران
سیاسی
جامعه شناسی -مردم شناسی
دانستنیهای جالب
طب ورزش صحت وسلامتی
مسائل جنسی خانه و خانواده
آموزش زیبایی
روانشناسی
طب سنتی و نسخه های پزشکی با گیاهان دارویی
غذا موادغذائی و اشامیدنیها
خواص میوه ها و سبزیجات
اخبار
زندگینا مه
داستانهای کوتاه و آموزنده
نجوم فضا وفضانورد ی
کمپیوتر انترنیت و وب نویسی
لطیفه ها اندرز ها و پیامهای کوتاه خواندنی و عالی
طنز
تقویم هجری شمسی اوج درایت فرهنگی ما
سرگرمی ها
معرفی کتاب
تصویر عکس ویدئو فلم
بهترین های خط
جالبترین کارتونها
طالع بیی
یادداشتها
قوانین خواب و رویا وتعبیرخواب
تبریکی و تسلیت
داغ غربت
علمی
تاریخی و اجتماعی
خانهء مشترک ما زمین
اشعار میهنی رزمی و سیاسی
هوا و هوانوردی
آموزش و پرورش
معانی اصطلاحات و تعاریف
دنیای عجاء‏بات